ԵՊՀ է այցելել Հելսինկիի համալսարանի պրոֆեսոր, «Ֆինլանդիայի պատմություն» գրքի հեղինակ&Բ;Հենրիկ ̸եյնանդերը Պատմության ֆակուլտետում ներկայացրել դասախոսություն՝ նվիրված&Բ;Ֆինլանդիայի պատմությանը։ Նրա գիրքը թարգմանվել է 18 լեզուներով, իսկ հայերեն&Բ;թարգմանության նախաբանը պրոֆեսորը լրացրել է՝ անդրադառնալով Հայաստանի ու&Բ;Ֆինլանդիայի պատմական որոշ ընդհանրությունների։
Հենրիկ ̸եյնանդերը հայերեն թարգմանված գրքի նախաբանում գրել է, որ ՛ Ֆինլանդիան, ՛ Հայաստանը պատմության ընթացքում եղել են մեծ տերությունների մաս, պայքարել են սեփական&Բ;մշակույթը, արժեքները պահպանելու համար ցուցաբերած խիզախության շնորհիվ ու&Բ;ճակատագրի բերումով հասել անկախության։
̸իջոցառմանը բացման խոսքով հանդես եկավ Պատմության ֆակուլտետի դեկան ̸խիթար&Բ;Գաբրիելյանը՝ տեղեկացնելով, որ «Ֆինլանդիայի պատմություն» աշխատությունը կհամալրի&Բ;ֆակուլտետի գրադարանի գրքերի շարքը հասանելի կլինի ուսանողներին․&Բ;«Չնայած տարածական տեսանկյունից երկու երկրները միմյանցից շատ հեռու են, պատմական դրվագներով բավականին նմանություններ ունեն․&Բ;երկուսն էլ, լինելով կայսերական լծի տակ, կարողացել են հակադրվել հոսանքին ու կերտել իրենց&Բ;անկախությունը։ Ֆինլանդիայի օրինակը կարոր է նա այն առումով, որ պատերազմների միջով&Բ;անցնելուց հետո հաջողության է հասել քաղաքական տնտեսական հարցերում, ինչպես&Բ;նա վերջին տասնամյակներում ստեղծել է այնպիսի կրթական համակարգ, որն աշխարհում&Բ;լավագույններից է»:
«Ֆինլանդիայի պատմություն» գիրքը ցույց է տալիս, թե ինչպես Ֆինլանդիան, լինելով շվեդական թագավորության բաղկացուցիչ մաս, իսկ հետո՝ Ռուսական ինքնավար Մեծ դքսության, վերածվեց առանձին պետության։
Պրոֆեսոր Հենրիկ ̸եյնանդերը, ներկայացնելով գիրքը, պատմեց նա, թե ինչպես է Ֆինլանդիան միացել ԵՄ-ին, իսկ մեկ տարի առաջ՝ ՆԱՏՕ-ին։
«Ֆինլանդիան մոտ 600 տարի եղել է շվեդական թագավորության մի մասը, իսկ 1809 թ․&Բ;Ռուսական կայսրությունը գրավել է Ֆինլանդիան։ 1800-ական թթ․&Բ;Ֆինլանդիան եղել է Ռուսական կայսրության մաս մինչ 1917 թ․ ռուսական հեղափոխությունը, որից հետո ֆիններին հաջողվել է առանձնանալ Ռուսական կայսրությունից ձեռք բերել անկախություն»,- ասաց պրոֆեսորը՝ հավելելով, որ թեպետ Ֆինլանդիան անկախանալուց հետո պատերազմել է ԽՍՀՄ-ի դեմ, այդ թվում՝ Գերմանիայի հետ միասին ու&Բ;պարտվել, Արելյան Եվրոպայի միակ երկիրն է եղել, որը չի օկուպացվել։ Իսկ հետագայում բարելավել է հարաբերությունները ՛ ԽՍՀՄ-ի, ՛ արմտյան երկրների հետ՝ կնքելով մի շարք պայմանագրեր։ Արդյունքում ձավորվել է միջազգային ընկալում, որ Ֆինլանդիան չեզոք երկիր է։
Նա, խոսելով ԵՄ-ին անդամակցելու գործընթացից, ընդգծեց, որ Ֆինլանդիան 1995 թ․&Բ;է դարձել ԵՄ անդամ, երբ արդեն իսկ չուներ որէ անվտանգային պարտավորություն Ռուսաստանի նկատմամբ, այնուհետ զարգացրել է ռազմական կապերը ԱՄՆ-ի հետ ու&Բ;2023թ․&Բ;ընդգրկվել ՆԱՏՕ-ի կազմում՝ ակնկալելով միաժամանակ բարիդրացիական հարաբերություններ ՌԴ-ի հետ։
Դասախոսությունից հետո Հենրիկ ̸եյնանդերը, պատասխանելով ներկաների հարցերին, անդրադարձավ Ֆինլանդիայի կրթական համակարգին։ Նա նշեց, որ իրենց երկրում կրթությունը, այդ թվում՝ բարձրագույն ուսումնական հաստատություններում ուսումնառությունն անվճար է Ֆինլանդիայի քաղաքացիների համար, իսկ դասավանդման որակը բավականին բարձր, քանի որ նույնիսկ տարրական դասարաններում դասավանդելու համար ուսուցիչը պետք է ունենա մագիստրոսի կրթական աստիճան։
̸իջոցառմանը ներկա էր նա ՀՀ-ում Ֆինլանդիայի արտակարգ լիազոր դեսպան Կիրստի Նարինենը։ Նա շնորհակալություն հայտնեց ֆինն պրոֆեսորին Ֆինլանդիայի քաղաքական զարգացումները ներկայացնելու համար ընդգծեց, որ ուրախ է տեսնել դասախոսությունն ունկնդրող ուսանողների շարքում բազմաթիվ աղջիկների՝ հույս հայտնելով, որ նրանցից շատերն ապագայում կդառնան ԵՊՀ պատմության ֆակուլտետի դասախոսներ։
Պրոֆեսորի գիրքը հայերեն թարգմանել է «NewMag» ընկերությունը, որի ղեկավար Արտակ Ալեքսանյանը, խոսելով գրքի կարորությունից, ասաց, որ գիրքը գաղափար կտա ուսանողներին, թե ինչպես են պետությունները դուրս գալիս ճգնաժամից։ Նա ընդգծեց, որ ժամանակին պարտություններ կրած Ֆինլանդիան ներկայում, ըստ ՄԱԿ-ի, համարվում է աշխարհի ամենաերջանիկ երկրներից մեկը։
Նշենք, որ 2023 թ․&Բ;տվյալներով Ֆինլանդիան աշխարհի ամենաերջանիկ երկրների ցանկում զբաղեցրել է առաջին հորիզոնականը։
Հավելենք, որ Հելսինկիի համալսարանի պրոֆեսորը Հայաստան է հրավիրվել ՀՀ-ում Ֆինլանդիայի դեսպանատան Ֆինլանդիայի արտգործնախարարության աջակցությամբ։ Դասախոսությանը մասնակցեցին ԵՊՀ զարգացման նորարարությունների գծով պրոռեկտոր Միքայել Հովհաննիսյանը, ՀՀ-ում Ֆինլանդիայի դեսպանատան աշխատակիցները, ԵՊՀ պատմության ֆակուլտետի պրոֆեսորադասախոսական կազմն ու ուսանողները։
