Õ–Õ«Õ¦Õ«Õ¸Õ¬Õ¸Õ£
Ô¾Õ¶Õ¾Õ¥Õ¬ Õ§ 1886 Õ©. Ö…Õ£Õ¸Õ½Õ¿Õ¸Õ½Õ« 20-Õ«Õ¶ ÕŽÕ¡Õ²Õ¡Ö€Õ·Õ¡ÕºÕ¡Õ¿Õ¸Ö‚Õ´: 1906 Õ©. Õ¡Õ¾Õ¡Ö€Õ¿Õ¥Õ¬Õ¸Õ¾ ÔµÖ€ÃýÕ¡Õ¶Õ« Õ¡Ö€Õ¡Õ¯Õ¡Õ¶ Õ£Õ«Õ´Õ¶Õ¡Õ¦Õ«Õ¡Õ¶Õ Õ¨Õ¶Õ¤Õ¸Ö‚Õ¶Õ¾Õ¥Õ¬ Õ§ ÕÕ¡Õ¶Õ¯Õ¿ ÕŠÕ¥Õ¿Õ¥Ö€Õ¢Õ¸Ö‚Ö€Õ£Õ« Õ°Õ¡Õ´Õ¡Õ¬Õ½Õ¡Ö€Õ¡Õ¶Õ« Ö†Õ«Õ¦Õ«Õ¯Õ¡Õ´Õ¡Õ©Õ¥Õ´Õ¡Õ¿Õ«Õ¯Õ¡Õ¯Õ¡Õ¶ Ö†Õ¡Õ¯Õ¸Ö‚Õ¬Õ¿Õ¥Õ¿Õ« Õ¯Õ¥Õ¶Õ½Õ¡Õ¢Õ¡Õ¶Õ¸Ö‚Õ©ÕµÕ¡Õ¶ Õ¢Õ¡ÕªÕ«Õ¶Õ¨, Õ¸Ö€Õ¶ Õ¡Õ¾Õ¡Ö€Õ¿Õ¥Õ¬ Õ§ 1912 Õ©. Ãý Õ¡Õ·ÕÕ¡Õ¿Õ¡Õ¶Ö„Õ« Õ¡Õ¶ÖÕ¥Õ¬ Õ¶Õ¸Ö‚ÕµÕ¶ Õ°Õ¡Õ´Õ¡Õ¬Õ½Õ¡Ö€Õ¡Õ¶Õ« Ö†Õ«Õ¦Õ«Õ¸Õ¬Õ¸Õ£Õ«Õ¡ÕµÕ« Õ¡Õ´Õ¢Õ«Õ¸Õ¶Õ¸Ö‚Õ´:
1919 Õ©. Õ¿Õ¥Õ²Õ¡ÖƒÕ¸ÕÕ¾Õ¥Õ¬ Õ§ ÔµÖ€ÃýÕ¡Õ¶ Ãý Õ¡Õ·ÕÕ¡Õ¿Õ¥Õ¬ Õ¡Ö€Õ¡Õ¯Õ¡Õ¶ Õ£Õ«Õ´Õ¶Õ¡Õ¦Õ«Õ¡ÕµÕ¸Ö‚Õ´ Õ¸Ö€ÕºÕ¥Õ½ Õ¸Ö‚Õ½Õ´Õ¡Õ½Õ¾Õ¡Ö€, Õ´Õ«Õ¡ÕªÕ¡Õ´Õ¡Õ¶Õ¡Õ¯Õ Õ¯Õ¥Õ¶Õ½Õ¡Õ¢Õ¡Õ¶Õ¸Ö‚Õ©ÕµÕ¡Õ¶ Ãý Õ´Õ¡Õ©Õ¥Õ´Õ¡Õ¿Õ«Õ¯Õ¡ÕµÕ« Õ¸Ö‚Õ½Õ¸Ö‚ÖÕ«Õ¹: 1921 Õ©. Õ°Ö€Õ¡Õ¾Õ«Ö€Õ¾Õ¥Õ¬ Õ§ ÔµÕŠÕ€, Õ¤Õ¡Õ½Õ¡Õ¾Õ¡Õ¶Õ¤Õ¥Õ¬ «Կենդանիների ֆիզիոլոգիա», «Բնության դիալեկտիկա», «Բնագիտության Õ¤Õ¡Õ½Õ¡Õ¾Õ¡Õ¶Õ¤Õ´Õ¡Õ¶ մեթոդիկա» Õ¡Õ¼Õ¡Ö€Õ¯Õ¡Õ¶Õ¥Ö€Õ¨: 1922 Õ©. Õ¶Ö€Õ¡ Õ»Õ¡Õ¶Ö„Õ¥Ö€Õ¸Õ¾ ÔµÕŠÕ€ -Õ¸Ö‚Õ´ Õ¯Õ¡Õ¦Õ´Õ¡Õ¯Õ¥Ö€ÕºÕ¾Õ¥Õ¬ Õ¥Õ¶ Õ¯Õ¥Õ¶Õ¤Õ¡Õ¶Õ«Õ¶Õ¥Ö€Õ« Ö†Õ«Õ¦Õ«Õ¸Õ¬Õ¸Õ£Õ«Õ¡ÕµÕ« Õ¡Õ´Õ¢Õ«Õ¸Õ¶Õ¨ Ãý Õ¬Õ¡Õ¢Õ¸Ö€Õ¡Õ¿Õ¸Ö€Õ«Õ¡Õ¶:
1922-1935 Õ©Õ©. Õ²Õ¥Õ¯Õ¡Õ¾Õ¡Ö€Õ¥Õ¬ Õ§ Ö†Õ«Õ¦Õ«Õ¸Õ¬Õ¸Õ£Õ«Õ¡ÕµÕ« Õ¡Õ´Õ¢Õ«Õ¸Õ¶Õ¨: 1933-Õ«Ö Õ´Õ«Õ¶Õ¹Ãý Õ¯ÕµÕ¡Õ¶Ö„Õ« Õ¾Õ¥Ö€Õ»Õ¨ Õ¥Õ²Õ¥Õ¬ Õ§ ÔµÕŠÕ€ Õ¼Õ¥Õ¯Õ¿Õ¸Ö€Õ Õ´Õ«Õ¡ÕªÕ¡Õ´Õ¡Õ¶Õ¡Õ¯ Õ¯Õ¡Õ¿Õ¡Ö€Õ¥Õ¬Õ¸Õ¾ Õ€Ô½ÕÕ€ ̸ԼԻ Õ¢Õ¶Õ¡Õ£Õ«Õ¿Õ¡Õ¯Õ¡Õ¶ Õ¢Õ¡ÕªÕ¡Õ¶Õ´Õ¸Ö‚Õ¶Ö„Õ« Õ¶Õ¡ÕÕ¡Õ£Õ¡Õ°Õ« ÕºÕ¡Ö€Õ¿Õ¡Õ¯Õ¡Õ¶Õ¸Ö‚Õ©ÕµÕ¸Ö‚Õ¶Õ¶Õ¥Ö€Õ¨:
̸եծ Õ§ Õ¶Ö€Õ¡ Õ¶Õ¥Ö€Õ¤Ö€Õ¸Ö‚Õ´Õ¨ Õ¤ÕºÖ€Õ¸ÖÕ¡Õ¯Õ¡Õ¶ Õ¸Ö‚Õ½Õ¸Ö‚Õ´Õ¶Õ¡Õ¯Õ¡Õ¶ ÕºÕ¬Õ¡Õ¶Õ¶Õ¥Ö€Õ«, Õ®Ö€Õ¡Õ£Ö€Õ¥Ö€Õ« Ãý Õ¤Õ¡Õ½Õ¡Õ£Ö€Ö„Õ¥Ö€Õ« Õ½Õ¿Õ¥Õ²Õ®Õ´Õ¡Õ¶, Õ«Õ¶Õ¹ÕºÕ¥Õ½ Õ¶Õ¡Ãý Õ´Õ¡Õ¶Õ¯Õ¡Õ¾Õ¡Ö€ÕªÕ¡Õ¯Õ¡Õ¶ Õ¯Õ¡Õ¤Ö€Õ¥Ö€Õ« ÕºÕ¡Õ¿Ö€Õ¡Õ½Õ¿Õ´Õ¡Õ¶ Õ£Õ¸Ö€Õ®Õ¸Ö‚Õ´:
Ô¶Õ¢Õ¡Õ²Õ¾Õ¥Õ¬Õ¸Õ¾ Õ£Õ«Õ¿Õ¡Õ¯Õ¡Õ¶ Õ¡Õ·ÕÕ¡Õ¿Õ¡Õ¶Ö„Õ¸Õ¾Õ ÖÕ¸Ö€Õ¥Õ¶Õ«Ö, Õ£Õ¡Ö€Õ¸Ö‚Ö, Õ¢Ö€Õ¶Õ±Õ«Ö Ãý Õ¯Õ¡Ö€Õ¿Õ¸Ö†Õ«Õ¬Õ«Ö Õ½Õ¿Õ¡ÖÕ¥Õ¬ Õ§ Õ«Õ¶Õ½Õ¸Ö‚Õ¬Õ«Õ¶Õ¡Õ¶Õ´Õ¡Õ¶ Õ¶ÕµÕ¸Ö‚Õ©Õ¥Ö€, Õ¸Ö€Õ¸Õ¶Ö Õ¡Õ¦Õ¤Õ¥ÖÕ¸Ö‚Õ©ÕµÕ¸Ö‚Õ¶Õ¶ Õ¸Ö‚Õ½Õ¸Ö‚Õ´Õ¶Õ¡Õ½Õ«Ö€Õ¥Õ¬ Õ§ Õ¯Õ¥Õ¶Õ¤Õ¡Õ¶Õ«Õ¶Õ¥Ö€Õ« Ãý Õ¢Õ¸Ö‚ÕµÕ½Õ¥Ö€Õ« Õ¾Ö€Õ¡:
ÕŽÕ¡ÕÕ³Õ¡Õ¶Õ¾Õ¥Õ¬ Õ§ 1935 Õ©. Õ¡ÕºÖ€Õ«Õ¬Õ« 22-Õ«Õ¶ ÔµÖ€ÃýÕ¡Õ¶Õ¸Ö‚Õ´:
1973-Õ«Ö ÔµÕŠÕ€ Ö†Õ«Õ¦Õ«Õ¸Õ¬Õ¸Õ£Õ«Õ¡ÕµÕ« Õ¡Õ´Õ¢Õ«Õ¸Õ¶Õ¨ Õ¯Ö€Õ¸Ö‚Õ´ Õ§ ÁÂ. ̸ուշեղյանի Õ¡Õ¶Õ¸Ö‚Õ¶Õ¨: